Σχολή: Κοινωνικών Επιστημών
Τμήμα: Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας
Επίπεδο Σπουδών: Προπτυχιακό
Κωδικός Μαθήματος: ΚΑ-112 Εξάμηνο Σπουδών: 4ο
Τίτλος Μαθήματος: Ελληνική Εθνογραφία
Αυτοτελείς Διδακτικές Δραστηριότητες Εβδομαδιαίες Ώρες Διδασκαλίας Πιστωτικές Μονάδες
Διαλέξεις 3 5
Τύπος Μαθήματος: Υποχρεωτικό μάθημα γενικού υποβάθρου
Προαπαιτούμενα Μαθήματα: Κανένα
Γλώσσα Διδασκαλίας και Εξετάσεων: Ελληνική
Το Μάθημα προσφέρεται σε Φοιτητές Erasmus: Όχι
Ηλεκτρονική Σελίδα Μαθήματος (Url): http://www.sah.aegean.gr/course/ka-112/

    (2) ΜΑΘΗΣΙΑΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

    Mαθησιακά Aποτελέσματα: Το μάθημα αποσκοπεί στο να φέρει τους φοιτητές/τριες σε μια πρώτη επαφή με τα πορίσματα της ανθρωπολογικής έρευνας για την Ελλάδα. Στο μάθημα δίνεται η δυνατότητα στους φοιτητές να αντιληφθούν μέσα από ένα οικείο παράδειγμα, όπως είναι γι αυτούς η ελληνική κοινωνία ως κοινωνία καταγωγής τους, τη λειτουργία της κοινωνικής ανθρωπολογίας ως μιας άλλης, κριτικής ματιάς πάνω στον κόσμο που ζούμε.

    Γενικές Ικανότητες: Το μάθημα Ελληνική Εθνογραφία συμβάλει στην ικανότητα των φοιτητών/τριών να διαμορφώσουν μια κριτική ματιά πάνω στις πραγματικότητες που ως μέλη της ελληνικής κοινωνίας βιώνουν. Όπως συνολικότερα το πρόγραμμα σπουδών του ΤΚΑΙ το μάθημα καλλιεργεί την ευαισθησία και την ανοχή απέναντι στους διαφορετικούς τρόπους πρόσληψης του εαυτού και του άλλου. Ταυτόχρονα εξειδικεύει μια σειρά από ανθρωπολογικές έννοιες στη μελέτη της ελληνικής περίπτωσης υπηρετώντας έτσι την ανάπτυξη της αυτογνωσίας.


    (3) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

    Το μάθημα εξετάζει τη σχέση της ανθρωπολογίας με άλλους επιστημονικούς κλάδους στην Ελλάδα, σχολιάζει δε την ανάπτυξη της ανθρωπολογικής προβληματικής για την πολιτισμική ετερότητα σε μια Ευρωπαϊκή κοινωνία όπως είναι η Ελληνική σε τρεις διαδοχικές φάσεις: την πρώτη περίοδο, όταν η Ελλάδα προσεγγίζεται ανθρωπολογικά σαν να ήταν μια «άλλη κοινωνία», τη δεύτερη περίοδο, όταν η σύγχρονη ελληνική κοινωνία προσεγγίζεται από τη «σκοπιά του φύλου», και την τρίτη και πιο πρόσφατη περίοδο, όταν μελετώνται εθνογραφικά παλιές και νεώτερες μορφές «εσωτερικής» διαφοροποίησης σε σχέση με εθνοπολιτισμικές μειονότητες και μεταναστευτικούς πληθυσμούς.
    Σε θεματικό επίπεδο το μάθημα επικεντρώνεται στην παρουσίαση του συστήματος των αξιών, της οργάνωσης της κοινωνικής ζωής στον οικιακό χώρο, των σχέσεων της συγγένειας, του κατά φύλα καταμερισμού της εργασίας, της πολιτισμικής κατασκευής του ανδρισμού και της θηλυκότητας στην ελληνική κοινωνία. Επίσης αναφέρεται συστηματικά στην σύγχρονη ανθρωπολογική αντίληψη για το κοινωνικό φύλο και είναι οργανωμένο γύρω από τη διαπραγμάτευση δύο βασικών θεμάτων: τον κόσμο των γυναικών και τη θρησκεία από τη μια πλευρά, τον κόσμο των ανδρών και εναλλακτικές μορφές κοινωνικότητας από την άλλη. Τέλος εξετάζει τις ιστορικά πρόσφατες διαδικασίες πολιτισμικής διαφοροποίησης στην ελληνική κοινωνία σε σχέση με τις συζητήσεις για τις συλλογικές ταυτότητες και τη μετανάστευση προς την Ελλάδα.


    (4) ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ και ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ – ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

    Τρόπος Παράδοσης: Πρόσωπο με πρόσωπο
    Χρήση Τεχνολογιών, Πληροφορίας & Επικοινωνιών: Οι φοιτητές έχουν πρόσβαση στην σελίδα του μαθήματος στο eclass.
    Οργάνωση Διδασκαλίας:  Δραστηριότητα Φόρτος Εργασίας Εξαμήνου
    Διαλέξεις 39
    Αυτόνομη μελέτη και προετοιμασία για εξετάσεις 83
    Εξετάσεις 3
    Σύνολο Μαθήματος  125
    Αξιολόγηση Φοιτητών: Το μάθημα εξετάζεται στις εξεταστικές περιόδους

    (5) ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ-ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

    Προτεινόμενη Βιβλιογραφία:

    1. Ε. Παπαταξιάρχης και Θ. Παραδέλλης (επιμ.), Ταυτότητες και φύλο στη σύγχρονη Ελλάδα: Ανθρωπολογικές προσεγγίσεις, Αθήνα: Πανεπιστήμιο Αιγαίου και εκδόσεις Αλεξάνδρεια, 1992.
    2. Ε. Παπαταξιάρχης (επιμ.), Περιπέτειες της ετερότητας: Η παραγωγή της πολιτισμικής διαφοράς στη σημερινή Ελλάδα, Αθήνα: Εκδόσεις Αλεξάνδρεια, 2006, Δεύτερη έκδοση (με νέα εισαγωγή) 2014.
    3. Ε. Παπαταξιάρχης και Θ. Παραδέλλης (επιμ.), Ανθρωπολογία και παρελθόν: Συμβολές στην κοινωνική ιστορία της νεότερης Ελλάδας, Αθήνα: Εκδόσεις Αλεξάνδρεια, 1993.
    4. M.Herzfeld, Η Ανθρωπολογία μέσα από τον καθρέπτη, Αθήνα: Αλεξάνδρεια, 1998.
    5. Μ.Ε. Handman, Βία και πονηριά: Άντρες και γυναίκες σ’ ένα Ελληνικό χωριό, Αθήνα: Kαστανιώτης, 1987.
    6. J. Cowan, Η πολιτική του σώματος: Χορός  και κοινωνικότητα στη βόρεια Ελλάδα, Αθήνα: Αλεξάνδρεια, 1998.