Τα ζητήματα φύλου, έμφυλων σχέσεων και έμφυλης ανισότητας τέθηκαν στο επίκεντρο της μελέτης από τη σκοπιά των κοινωνικών επιστημών ήδη από τη δεκαετία του 1960, ενώ στα χρόνια που ακολούθησαν το φύλο καθιερώθηκε ως κεντρικό εννοιολογικό εργαλείο για τις κοινωνικές και ανθρωπιστικές επιστήμες, επιτρέποντας τον μεταξύ τους διεπιστημονικό διάλογο. Οι σπουδές φύλου ως αναγνωρισμένο διεπιστημονικό ακαδημαϊκό πεδίο εστιάζουν στην κοινωνική, πολιτισμική και ιστορική διαμόρφωση του φύλου και των σχετιζόμενων με αυτή ανισοτήτων και διακρίσεων, όπως και τις επιμέρους ατομικές και συλλογικές εμπειρίες, με στόχο την παραγωγή γνώσης με πρακτική εφαρμογή στον κοινωνικό και επαγγελματικό βίο. Καθώς το φύλο αλληλοεπηρεάζεται και αλληλοδιαπλέκεται με τις εμπειρίες, τις συνθήκες και τις επιλογές, η έμφυλη διάσταση απαντιέται σε όλο το φάσμα της ανθρώπινης δράσης: σε κοινωνικό, πολιτισμικό, πολιτικό, θρησκευτικό, οικονομικό επίπεδο, αλλά και με αναφορά στην επιστήμη και τη τεχνολογία.
Στο Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας οι Σπουδές Φύλου αποτελούν κομβικό διεπιστημονικό ακαδημαϊκό πεδίο σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο. Βασικές δεσμεύσεις των προγραμμάτων σπουδών του Τμήματος είναι η διδασκαλία καίριων γνωστικών αντικειμένων, η παραγωγή νέων ερευνητικών ιδεών, ο σεβασμός στη διαφορετικότητα και την πολυπολιτισμικότητα, η έμφαση στη κοινωνική, επαγγελματική και ηθική υπευθυνότητα καθώς και στην ευαισθησία σε θέματα φύλου, η άσκηση κριτική και αυτοκριτικής, η προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργική και επαγωγικής σκέψης.
Η γνώση της δυναμικής του φύλου, των άνισων σχέσεων, των διακρίσεων και των επαναλαμβανόμενων μοτίβων, καθώς και της διαπλοκής των έμφυλων με άλλους τρόπους και πρακτικές παραγωγής ανισοτήτων, μπορεί να προσφέρει καλύτερη κατανόηση της λειτουργίας τους σε πολλά πεδία του βίου και να επιτρέψει την ανάπτυξη και εφαρμογή δράσεων με στόχο την άρση τους. Ειδικά σε περιόδους εμφάνισης έντονων ανισοτήτων και ραγδαίων μετασχηματισμών, η επιστημονική κατάρτιση με αναφορά στο φύλο είναι απαραίτητη τόσο επειδή ωφελεί άτομα, κοινότητες και οργανισμούς καθώς παρέχει συγκεκριμένες γνώσεις και δεξιότητες, όσο και επειδή δίνει απαντήσεις σε θέματα που απασχολούν τις σύγχρονες κοινωνίες και βρίσκονται στο επίκεντρο του δημόσιου λόγου στην Ελλάδα και το εξωτερικό.