Το μάθημα διαπραγματεύεται έννοιες και μεθοδολογικά εργαλεία της ανθρωπολογίας και γενικότερα των κοινωνικών επιστημών τα οποία εστιάζουν στην παραγωγή και την ανάλυση ποιοτικών δεδομένων. Στις ενότητες του μαθήματος συζητιούνται τόσο οι επιστημολογικές παραδοχές στις οποίες θεμελιώνονται οι ποιοτικές μέθοδοι, όσο και γενικότερα μεθοδολογικά ζητήματα σχετικά με τη συλλογή και την ανάλυση ερευνητικών δεδομένων.
Συγκεκριμένα θα παρουσιαστεί η εθνογραφική συμμετοχική παρατήρηση, το βασικό μεθοδολογικό εργαλείο της επιτόπιας έρευνας στην ανθρωπολογία. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στο συσχετισμό της συμμετοχικής παρατήρησης με τον ανθρωπολογικό προβληματισμό για τη μελέτη του πολιτισμικά «άλλου», αλλά και του πολιτισμικά «οικείου», από τη «σκοπιά του ιθαγενούς». Θα εστιάσουμε επίσης στο ζήτημα του αναστοχασμού και στην εφαρμογή του κατά την εθνογραφική επιτόπια έρευνα. Στη συνέχεια θα παρουσιαστεί η μέθοδος της συνέντευξης και οι τεχνικές της καθώς και τα διαφορετικά είδη συνέντευξης. Στο πλαίσιο αυτό, θα αναδείξουμε τη βιογραφική αφηγηματική προσέγγιση και θα συζητήσουμε την ανάδυση της «μαρτυρίας» ως ιστορικής πηγής, μνημονικής πράξης και πολιτικής και πολιτισμικής παρέμβασης στην διάρκεια του 20ού αιώνα. Τέλος θα εξετάσουμε ορισμένες από τις ειδικές διαστάσεις της σχέσης φύλου και ποιοτικής έρευνας και θα προσεγγίσουμε τη φεμινιστική μεθοδολογία όχι ως μία διακριτή μέθοδο, αλλά ως ένα ιδιαίτερο τρόπο διαμόρφωσης των ερευνητικών ερωτημάτων και ανάγνωσης της πραγματικότητας.
Μαθησιακά Αποτελέσματα:
Μετά την ολοκλήρωση του εξαμήνου οι φοιτήτριες και οι φοιτητές θα μπορούν:
α) να κατανοούν ζητήματα επιστημολογίας και τι σημαίνει μέθοδος στις κοινωνικές επιστήμες και τις διαφορετικές σημασίες που προσλαμβάνει ο όρος στο σχεδιασμό, στη συλλογή και την ερμηνεία των δεδομένων της έρευνας.
β) να διακρίνουν τη μεθοδολογία της κοινωνικής έρευνας με αναφορά σε ερευνητικές μεθόδους και εργαλεία όπως η συμμετοχική παρατήρηση στην εθνογραφία, η συνέντευξη, οι ιστορίες ζωής και οι μαρτυρίες, η ανάλυση περίπτωσης, η διαδικτυακή έρευνα.
γ) να είναι σε θέση να κατανοούν πώς αλλάζουν οι ανθρωπολογικές μέθοδοι και γενικά οι μέθοδοι των κοινωνικών επιστημών στο σύγχρονο παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον.
δ) να διακρίνουν και να συζητούν τα ζητήματα δεοντολογίας που μπαίνουν στις διάφορες μορφές επιτόπιας έρευνας.
Γενικές Ικανότητες
Το μάθημα αποσκοπεί στην:
| Τρόπος Παράδοσης: | Φυσική παρουσία στην αίθουσα διδασκαλίας | |
| Χρήση Τεχνολογιών, Πληροφορίας & Επικοινωνιών: | Χρήση πολυμέσων στη διδασκαλία, υποστήριξη μαθήματος μέσω e-class, ηλεκτρονική επικοινωνία | |
| Οργάνωση Διδασκαλίας: | Δραστηριότητα | Φόρτος Εργασίας Εξαμήνου |
| Διαλέξεις | 40 | |
| Ασκήσεις στην τάξη και εργασίες | 40 | |
| Αυτόνομη μελέτη και προετοιμασία για εξετάσεις | 42 | |
| Εξετάσεις | 3 | |
| Σύνολο Μαθήματος
|
125 | |
| Αξιολόγηση Φοιτητών: | Ομαδικές και ατομικές εργασίες και γραπτή τελική εξέταση | |
Συναφή αγγλόφωνα περιοδικά
Σχολή:
Τμήμα:
Επίπεδο Σπουδών:
Κωδικός μαθήματος:
Εξάμηνο Σπουδών:
Αυτοτελείς Διδακτικές Δραστηριότητες
Διαλέξεις:
Εβδομαδιαίες Ώρες Διδασκαλίας:
Πιστωτικές Μονάδες
Κατηγορία Μαθήματος:
Τύπος Μαθήματος:
Γλώσσα Διδασκαλίας και Εξετάσεων:
Προαπαιτούμενα Μαθήματα:
Διδάσκων/ουσα:
Διδάσκων
Το Μάθημα προσφέρεται σε Φοιτητές Erasmus:
Ηλεκτρονική διεύθυνση Μαθήματος (URL):
Τρόπος Παράδοσης:
Χρήση Τεχνολογιών, Πληροφορίας & Επικοινωνιών:
Οργάνωση Διδασκαλίας:
Αξιολόγηση Φοιτητών: